موضوع: تاریخ نشر: آبان1398 نویسنده: گروهي از نويسندگان

موكب كلمات «ره‌توشه‌ مناسك اربعين حسيني»

اربعين حسيني و آيين هايي كه در آن روز برگزار مي شود، نمايشي بي همتا از شور و شعوري اسلامي است كه مي تواند علاوه بر درمان دردهاي جهان اسلام، بهترين و مؤثرترين عامل براي معرفي اسلام حقيقي در جهان باشد. با فرا رسيدن ايام اربعين حسيني، شور غير قابل توصيفي بين شيعيان و دوستداران حضرت ابا عبدالله(ع) ايجاد مي شود. رمز و راز جاودانگي اين شور حسيني را مي توان در توصيه بزرگان دين و رهنمودهاي عالمان و سخنوران و مبلغان جستجو كرد.بي شك اين ايام از روزهاي خداست و تعظيم و بزرگداشت آن ، تكليف همه منتظران ظهور. مروري بر آيات كلام خدا ، يادآور اين تذكر است.در قرآن توصيه شده است كه مؤمنان ايام الله را يادآور شوند تا اين روزهاي بزرگ الهي فراموش نشود. اربعين در تداوم واقعه كربلا است؛ از اين رو براي پاس داشتن روز عاشورا كه از اعظم ايام الله است، در روز اربعين عاشقان حسيني با حركت امام حسين(ع) تجديد عهد مي كنند و اين تجديد عهد را در بهترين وجه خود يعني رفتن به زيارت كربلا ابراز مي نمايند. از اين روست كه در روايت امام حسن عسكري(ع)، زيارت امام حسين(ع) در روز اربعين را از علائم مؤمن دانسته اند. سنت پرمفهوم پياده‌روي براي زيارت اربعين حضرت سيدالشهداء7 كه ميراث گران‌سنگ عالمان بزرگ شيعي براي ماست توفيقي عظيم و وصف‏ناپذير است كه براي تاثير بيشتر از اين سفرِ معنوي لازم است تا زائران، آدابي را رعايت كنند و كاربه‏دستانِ اين بزرگ‏ترين تجمع انساني، تمهيدات لازم براي رعايت آن آداب را فراهم سازند. اين مهم با عنايت به تبليغات مغرضانه دشمنان اسلام و مهاجمان سياسيِ رسانه‌اي نسبت‌به وحدت جوامع شيعي خاصه عراق و ايران، حساسيت مضاعفي پيدا كرده است. اداره‏كل پژوهش‌هاي اسلامي رسانه با درك اهميت مفهوم زيارت، ابعاد مناسك اربعين و حساسيت‌هاي آداب پياده‌روي اربعين، اثر حاضر را در شش بخش و در 232صفحه تدوين و فراروي مخاطبان قرار داده است. بخش اول : مروري بر مباني ، فلسفه، ويژگي ها و آداب زيارت اربعين است.بخش دوم: به يادداشت هاي اربعيني مي پردازد و درآن به بايدها و نبايدهاي سياست هاي رسانه، ابعاد معنوي مناسك و نقش هدايتگري رسانه در اربعين اشاره شده است.بخش سوم به معارف حسيني اختصاص يافته است و درآن بخشي از پيام ها و عبرت هاي نهضت عاشورا تبيين شده است. در بخش چهارم : رهنمودهاي بزرگان دين، مراجع ، علما ،شخصيتهاي برجسته داخل و خارج كشور و كارشناسان معارفي رسانه دست چين شده است. بخش پنجم : مروري بر مهمترين آداب سفر اربعين از نگاه روايات معصومين(عليهم السلام) است و بخش آخر مربوط مي شود به حوزه ادبيات اربعين كه در آن به معرفي اشعار ناب ، متن ادبي و معرفي آثار منتشر شده در اين حوزه ( در چند قالب كتاب هاي تحليلي ،داستان، سفرنامه و مقاله پرداخته است. اميد است اين مجموعه براي سياست‏گذاران و مديران مراسم اربعين و فعالان فرهنگي رسانه‌اي اين موسم الهي مؤثر واقع شده و ره‏توشه‌اي مفيد براي زائران كوي عشق باشد. (لازم به يادآوري است نسخه الكترونيكي اين اثر در سايت اداره كل پژوهش هاي اسلامي رسانه بارگذاري شده است)


موضوع: تاریخ نشر: مهر1398 نویسنده: گروهي از نويسندگان

زينت عابدان (رهيافتي بر شخصيت‌شناسي، سيره‌شناسي و انديشه‌شناسي امام سجاد(ع))

كتاب حاضر، مجموعه اي است از متون مناسبتي درباره امام سجاد(ع) كه در شش بخش كلي شخصيت‏ شناسي، سيره‏ شناسي، انديشه‏ شناسي، بخش متون ادبي، محورهاي برنامه سازي و منبع‌شناسي، با هدف كمك فكري به گروه هاي مختلف برنامه سازي تهيه و تدوين شده است در باب نوشتار حاضر چند نكته قابل ذكر است. محتواي اين مجموعه شامل نوشتارهاي اكثراً كوتاهي است كه هر كدام به صورت مستقل (بدون ارتباط الزامي به قبل و بعد) قابل استفاده است. اين مجموعه به دليل اينكه از مطالب آثار مختلف در اين زمينه تجميع گرديده است ممكن است به صورت طبيعي از لحاظ قلم و نگارش متفاوت باشند. تلاش شده است كه اين نوشتار به لحاظ ساختاري در ذيل بخش هاي مختلف تدوين گردد كه اميدواريم برنامه سازان محترم از آن بهره ببرند. در بخش محورهاي برنامه سازي، با هدف استفاده بهينه، سعي شده تا محوريابي بر اساس گروه¬هاي برنامه¬ساز انجام شود و در عين حال نسبت به مسائل روز جامعه نيز تناسب بيشتري داشته باشد. با توجه به اينكه در نظر است در خصوص همه معصومان: چنين مجموعه‌اي ارائه شود، از هر گونه انتقاد و پيشنهاد براي ارتقاي كيفي اين‏گونه آثار استقبال مي‏كنيم.


تاریخ نشر: مهر1398 نویسنده: گروهي از نويسندگان

درياي حلم(رهيافتي بر شخصيت‌شناسي، سيره‌شناسي و انديشه‌شناسي امام موسي كاظم(ع))

قال الامامُ الرِّضا(ع): «رَحِمَ اللّهُ عَبْدا اَحْيي أمْرَنا» فَقُلْتُ لَهُ: «فَكَيفَ يحْيي أمْرَكُمْ؟» قالَ: «يتَعَلَّمُ عُلُومَنا و يعَلِّمُها النّاسَ، فَإِنَّ النّاسَ لَوْ عَلِمُوا مَحاسِنَ كَلامِنا لاَتَّبَعُونا». اداره‌كل پژوهش هاي اسلامي رسانه افتخار دارد كه در طول بيش از بيست سال گذشته در راستاي نشر و گسترش فرهنگ اهل بيت(ع) در موضوعات مختلف، آثاري را با اهداف تأمين محتواي برنامه‌سازي رسانه ملي ارائه كرده است. كتاب حاضر، مجموعه اي است از متون مناسبتي درباره امام موسي كاظم(ع) كه در شش بخش كلي: شخصيت‌شناسي، سيره‌شناسي، انديشه‌شناسي، متون ادبي: زيرنويس ها، ايده ها و محورهاي برنامه‌سازي و منبع شناسي، با هدف كمك فكري به گروه هاي مختلف برنامه سازي تهيه و تدوين شده است. در نوشتار حاضر، چند نكته لازم است يادآوري شود. محتواي اين مجموعه شامل نوشتارهاي اغلب كوتاهي است كه هر كدام را به صورت مستقل (بدون ارتباط الزامي به قبل و بعد) مي‌توان استفاده كرد. اين مجموعه به‌دليل تجميع مطالب آثار مختلف در اين موضوع، ممكن است به‌صورت طبيعي از نظر قلم و نگارش متفاوت باشند. تلاش شده است اين نوشتار به لحاظ منطقي در ذيل بخش هاي مرتبط تدوين شود. در بخش محورهاي برنامه سازي، با هدف استفاده بهينه، سعي شده تا محوريابي؛ بر اساس گروه هاي برنامه ساز انجام شود با مسائل روز جامعه نيز متناسب‌تر باشد. با توجه به اينكه در نظر است در خصوص همه معصومان(ع) چنين مجموعه‌اي ارائه شود، از هرگونه انتقاد و پيشنهاد براي ارتقاي كيفي اين آثار استقبال مي‌كنيم.


موضوع: تاریخ نشر: مهر1398 نویسنده: گروهي از نويسندگان

علمدار عشق (رهيافتي بر شخصيت‌شناسي حضرت ابالفضل عباس(ع))

قال الامامُ الرضا(ع): «رَحِمَ اللّهُ عَبْدا اَحْيا أمْرَنا» فَقُلْتُ لَهُ: «فَكَيفَ يحْيي أمْرَكُمْ؟» قالَ: «يتَعَلَّمُ عُلُومَنا و يُعَلِّمُها النّاسَ، فَإِنَّ النّاسَ لَوْ عَلِمُوا مَحاسِنَ كَلامِنا لاَتَّبَعُونا». اداره‏كل پژوهش هاي اسلامي رسانه افتخار دارد در طول بيست سال گذشته در جهت نشر و گسترش فرهنگ اهل بيت(ع) در موضوعات مختلف، تأليفاتي را با اهداف تأمين محتواي برنامه سازي رسانه ملي ارائه كرده است. كتاب حاضر، مجموعه اي است از متون مناسبتي درباره حضرت اباالفضل(ع) كه در شش بخش كلي شخصيت‏شناسي، متون ادبي و زيرنويس ها، ايده ها و محورهاي برنامه سازي و منبع‌شناسي، با هدف كمك فكري به گروه هاي مختلف برنامه سازي، تهيه و تدوين كرده‌ايم درباره نوشتار حاضر چند نكته مي‌توان ذكر كرد: محتواي اين مجموعه بيشتر نوشتارهاي كوتاهي است كه هر كدام را به صورت مستقل (بدون ارتباط الزامي به قبل و بعد) قابل استفاده است. اين مجموعه به دليل اينكه از مطالب آثار مختلف در اين زمينه تجميع گرديده است ممكن است به صورت طبيعي از لحاظ قلم و نگارش متفاوت است. تلاش شده است كه اين نوشتار به لحاظ منطقي در ذيل بخش هاي مختلف تدوين گردد كه اميدواريم مورد استفاده برنامه سازان محترم قرار گيرد. در بخش محورهاي برنامه سازي، با هدف استفاده بهينه سعي شده تا محوريابي بر اساس گروه هاي برنامه ساز انجام شود و در عين حال نسبت به مسائل روز جامعه نيز تناسب بيشتري داشته باشد. با توجه به اينكه در نظر است در خصوص همه معصومين(ع) چنين مجموعه‌اي ارائه شود، از هر گونه انتقاد و پيشنهاد در راستاي ارتقاي كيفي اين‏گونه آثار استقبال مي‏كنيم


تاریخ نشر: شهريور1398 نویسنده:

هویت دینی و شبکه های اجتماعی(ظرفیت سنجی شبکه های اجتماعی مبتنی بر تلفن همراه در تقویت هویت دینی)

در اين پژوهش، نويسنده درصدد است تا تأثير و رابطه شبکه‏هاي اجتماعي مبتني‎بر تلفن همراه را بر هويت ديني نوجوانان و جوانان بررسي کند. با اين فرض که ماهيت اين فناوري‌ها، در مقطع نوجواني و جواني مي‏تواند دگرگوني‏هايي را در هويت ديني نوجوانان ايجاد کند. در واقع اين فناوري‏ها در دگرگون‌ساختن هويت ديني، جنسيتي، خانوادگي، ملي و جهاني اين گروه‎ها نقش‌آفرين مي‎باشند. رسانه‏هاي نوينِ اطلاعاتي و در رأس آن اينترنت، موجب نوسازي فرايندهاي اجتماعي مي‎شوند. نوجوانان که گروه بزرگي از جامعه را تشکيل مي‌دهند از اين فرايند‌ها دور نمانده و ازجمله کاربران اين تکنولوژي‏ها به‌شمار مي‌آيند. به همين دليل هدف کلي اين پژوهش بررسي عوامل مؤثر بر هويت ديني نوجوانان در استفاده از شبکه‏‎هاي اجتماعي مجازي مبتني‎بر تلفن همراه است.


تاریخ نشر: مرداد1398 نویسنده: حميد رحماني

كدام حقوق بشر

گرچه حقوق بشر در سده اخير مطرح‌شده، ولي شواهد و مستندات تاريخي بيانگر آن است كه اين حقوق، در اديان الهي ريشه دارد و اصول اصلي حقوق طبيعي شامل حق حيات، حق كرامت، حق تعليم و تربيت، حق آزادي و مساوات، در اصيل‌ترين منابع ديني وجود دارد. حقوق بشر؛ حقوقي كه انسان‎ها به‌دليل انسان‎بودن از آن برخوردارند، به‎دليل غفلت از موضوع فضيلت و كرامت ارزشي انسان، دچار انحرافات زيادي شده است؛ زيرا اساسي‎ترين حقوق انسان، آن است كه بشر را در حوزه ارزش‎ها تفسير كنيم. حقوق بشر در اسلام، به‎دليل بناي آن بر فطرت مشترك بشر و نيز قاعده الزام و احترام به فرهنگ‌هاي ديگر براساس همزيستي مسالمت‌آميز، فراگير و جهان‌شمول است. اين ديدگاه برخلاف نگاه اومانيستي كه انسان را همواره محق و تكليف را براي او محدوديت، مانع و ضد ارزش تلقي مي‌كند، حقوق بشر را حاصل تعهدات بشر مي‎داند، نه مقدّم بر قوانيني كه حدود و گستره آن در شريعت اسلامي معيّن شده است. با بررسي متون اسلامي و سيره اهل‌بيت:، عمق و گستردگي حقوق بشر و جامعيت و برتري آن بر اعلاميه جهاني حقوق بشر روشن مي‌شود، ولي اين حقيقت به‎معناي معارضه با اعلاميه جهاني نيست؛ زيرا آنچه در نظام حقوقي اسلام آمده است، در اعلاميه، بيان و نفي نشده است و اين به‎معناي نفي آنها نيست. به‌عبارت‌ديگر، فراتربودن حقوق بشر در اسلام نسبت به اعلاميه، هيچ منافاتي با آن ندارد و منشأ اختلاف تلقي نمي‌شود. با اين توصيف، حقوق بشر در اسلام از لحاظ فلسفي و محتوايي مي‎تواند تعاملات فراواني با اعلاميه حقوق بشر داشته باشد. يكي از مسئوليت‌هاي خطير كنوني و تكاليف كساني كه به اصلاح اوضاع جهاني و بهبود جايگاه انساني مي‌انديشند، شناسايي و ترويج ارزش‌هاي حقوق بشري اسلام و عرضه منطقي و عقلاني آن به جهان بشر است. در اين‎ بخش، در گام نخست، برخي مفاهيم مرتبط با موضوع، تبيين شده و سپس پيشينه حقوق بشر و سير تاريخي آن مورد توجه قرار گرفته است. در ادامه نيز ضمن معرفي اعلاميه جهاني حقوق بشر، كلياتي درباره آن بيان مي‎كنيم.


تاریخ نشر: مرداد1398 نویسنده:

خانواده در منظومه ماه «خوانش رسانه‎ای عوامل تحکیم و تضعیف خانواده

هدف ملت ایران و هدف انقلاب اسلامی، ایجاد یک تمدن نوین اسلامی است؛ این تمدن نوین دو بخش دارد: بخشی، بخش ابزاری است؛ بخش دیگر، متنی و اصلی و اساسی است. بخش حقیقی، آن چیزهایی است که متن زندگی ما را تشکیل می‌دهد؛ که همان سبک زندگی است... مثل مسئله خانواده، سبک ازدواج، رفتار ما در رسانه‌ای که در اختیار ماست، رفتار ما با پدر و مادر، رفتار ما با همسر، رفتار ما با فرزند و... (بیانات مقام معظم رهبری در دیدار با مردم خراسان شمالی، 1391) خانواده، يكى از نهادهاي مهم جامعه بشرى و اولین زيربنايى‌ترين نهاد اجتماع به‌شمار مى‌رود. تأثير خانواده بر رشد، تعادل و شكوفايى افراد و جامعه به حدى است كه هيچ صاحب‌نظري نمى‌تواند آن را انكار كند. اسلام، خانواده را سنگ بنای مهم حیات اجتماعی می‌داند و وحدت جامعه را متاثّر از وحدت زوجین و وحدت اعضا خانواده به حساب می‌آورد و علائق انسانی موجود در خانواده را قابل گسترش و نشر در جامعه قلمداد می‌کند. «جامعه‌ اسلامی، بدون بهره‌مندی کشور از نهاد خانواده سالم، سرزنده و بانشاط، اصلاً امکان پیشرفت ندارد. بالخصوص در زمینه‌های فرهنگی و غیر فرهنگی، بدون خانواده‌های خوب، امکان پیشرفت وجود نخواهد داشت، اساس خانواده با امواج خیلی تند و بی‌رحمانه‌ تبلیغات غربی دچار تزلزل و تهدید است؛ بنابراین کار حمایت و حراست از بقای خانواده و حراست از خانواده، کار بسیار مهمی است و این قضیه، قضیه‌ خیلی عمیقی است.» (بیانات مقام معظم رهبری در سومین نشست اندیشه‌های راهبردی1390) در نگاه اسلام، هر گونه نظم و سازندگی باید از خانواده به‌عنوان کانون اخلاقی جامعه آغاز شود؛ یعنی نوع تربیت و ارتباطات موجود در خانواده موجد وحدت و منش اجتماعی است؛ همچنین در اسلام، خانواده کانون سرنوشت‌ساز در جنبه انحراف و عصیان به‌شمار می‌رود و وظیفه‌ای که خانواده در قبال تربیت فرد دارد و نقش مهمی که در این زمینه ایفا می‌کند در واقع به وظیفه او در قبال تربیت جامعه پیوند می‌خورد. با توجه به اهمیت خانواده در تمدن اسلامی و نقش بی‌بدیل این نهاد مقدس در انتقال فرهنگ و عقاید به نسل‌ها و همچنین تأثیر شگرف سلامتی خانواده بر صحت روحی و روانی جامعه، ارائه الگوی ِ مطلوب خانواده تراز انقلاب اسلامی برای اصحاب رسانه در منظومه فکری رهبر فرزانه انقلاب با تاکید بر تحکیم و تضعیف بنیان خانواده، می‌تواند مسیر روشنی در راستای رشد و تکامل جامعه اسلامی، ایرانی برای برنامه‌سازان و دست‌اندرکاران رسانه ملی باز کند. با توجه به ماموریت اداره‌کل پژوهش‌های اسلامی رسانه در ترویج سبک زندگی اسلامی در رسانه ملی، اثر حاضر به منظور اعتلای هرچه بهتر تولیدات رسانه ملی و بهره‌برداری برنامه‌سازان و اندیشمندان رسانه از منظومه فکری رهبر فرزانه انقلاب در حوزه خانواده تدوین شده است که امید است در تصمیم‌سازی‌های آتی و تولید برنامه‌های حوزه خانواده موثر واقع شود. در اینجا لازم است از زحمات پژوهشگر محترم اثر آقای دکتر مجید مبینی مقدس تشکر به عمل آید. اداره‌کل پژوهش‌های اسلامی رسانه


تاریخ نشر: تير1398 نویسنده: مريم چاووشي

مجموعه پرسش‌هاي سبك زندگي (ويژه برنامه‌سازان صدا، سيما و خبر)

تبيين و ترويج سبك زندگي يك ضرورت است و اهميت آن زماني چند برابر مي‌شود كه متوجه باشيم سبك زندگي صرفاً يك بحث كتابخانه‌اي يا آرشيوي نيست، بلكه در همه جاي زندگي فردي و اجتماعي انسان‌ها حضوري دائم و پررنگ دارد. از همين روست كه در چند دهه اخير، توجه به سبك زندگي اسلامي ايراني در كشور، از سوي پژوهشگران حوزه علوم اجتماعي، تقريباً فراگير شده است؛ به‌گونه‌اي كه فعاليت‌هاي چشمگيري براي تحقق نوعي از سبك زندگي كه متناسب با شاخص‌هاي فرهنگي خاص جامعه ايراني باشد، شكل گرفته و با جديّت دنبال مي‌شود. در كنار پژوهشگران حوزه علوم اجتماعي و چه بسا مقدّم بر آنان، نهادها و شخصيت‌هاي حوزوي، سياسي و حتي شخصيت‌هاي عالي‌رتبه نظام جمهوري اسلامي نيز توجه ويژه‌اي به حوزه سبك زندگي داشته‌اند. به جرأت مي‌توان شاخص‌ترين اين شخصيت‌ها را مقام معظم رهبري(مدظله العالي) دانست كه انديشه‌هايي خاص و البته متفاوت و سرآمد از انديشه‌ها و مكاتب غربي در اين حوزه، ارائه فرموده‌اند. به تعبيري، تلقي مقام معظم رهبري از سبك زندگي، تمامي شئون زندگي انسان را دربرگرفته و به همه مسائلي برمي‌گردد كه متن زندگي انسان را شكل مي‌دهد و البته منطبق بر اصول و آموزه‌هاي ديني و اسلام ناب محمدي است


موضوع: تاریخ نشر: تير1398 نویسنده: گروهي از نويسندگان

آخرين منجي (رهيافتي در انديشه‌شناسي و شخصيت‌شناسي حضرت امام زمان(ع))

اين كتاب تلاش دارد تا رهيافتي به شخصيت شناسي و انديشه شناسي آخرين منجي عالم امكان حضرت مهدي عجل الله تعالي فرجه الشريف داشته باشد. اميد كه مورد استفاده پژوهشگران و برنامه سازان محترم قرار گيرد.


موضوع: تاریخ نشر: خرداد1398 نویسنده: گروهي از نويسندگان

رونق توليد، آموزه هاي اسلامي، بايسته هاي توليد

سال ‌۹۸ رهبري معظم انقلاب، محور فعاليت‌ها را «توليد» قرار دادند و با همين نگاه، عنوان سال را «رونق توليد» نام‌گذاري كردند تا براي چندمين سال، توليد و اقتصاد، مهم‌ترين دغدغه ايشان به‌ويژه در يك دهه اخير باشد. با اين‌حال، خلاصه شعار‌هاي مقام معظم رهبري بر سه محور اقتصاد، اشتغال و توليد است و به گفته ايشان در پيام‌هاي مختلف، اشتغال زماني ايجاد مي‌شود كه توليد در كشور رونق بگيرد. ايشان در تعيين شعار سال‌1391 به‌عنوان «توليد ملي، حمايت از كار و سرمايه ايراني» تأكيد كردند: «اگر ما توانستيم توليد داخلي را رونق ببخشيم، مسأله تورم حل خواهد شد؛ مسأله اشتغال حل خواهد شد؛ اقتصاد داخلي به معناي حقيقي كلمه استحكام پيدا خواهد كرد». اما نكته‌اي كه رهبر انقلاب در پيام نوروزي خود در تبيين شعار امسال به آن اشاره كردند، اين بود كه «از اوّل سال تا آخر سال ان‌شاءالله اين معنا (رونق توليد) به صورت چشمگيري در كشور محسوس باشد.» اداره‌كل پژوهش‌هاي اسلامي رسانه، همانند سال‌هاي گذشته، با لبيك به فرامين ايشان، با تدوين و توليد مجموعه‌اي در اين راستا تلاش كرده است تا بخشي از نياز محتوايي برنامه‌سازان محترم رسانه ملي را پاسخ گويد. اين مجموعه با تلاش مجدانه آقاي سيدصادق سيدنژاد و خانم زهرا متعلم و جمعي از پژوهشگران اين اداره‌كل در سال‌هاي گذشته به انجام رسيده است كه از آنان قدرداني مي‌شود. اميد است اين تلاش اندك، مورد استفاده برنامه‌سازان رسانه ملي قرار گيرد.


// موضوع



// کتاب